eGospodarka.pl
wiadomość od św. Mikołaja

eGospodarka.plPodatkiPorady podatkowe › Koszty podatkowe gdy prawa autorskie przy umowie o pracę

Koszty podatkowe gdy prawa autorskie przy umowie o pracę

2018-12-04 13:42

Koszty podatkowe gdy prawa autorskie przy umowie o pracę

Umowa o pracę a przeniesienie praw autorskich © SolisImages - Fotolia.com

Pracodawca zatrudniający pracownika na podstawie umowy o pracę nie zawsze z automatu nabywa prawa autorskie do stworzonych przez tego pracownika utworów w rozumieniu Ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych.
Rozważania na temat tego do kogo „należy” utwór stworzony przez pracownika, rozpocząć należy od rozróżnienia kontekstu w jakim utwór powstał – czy w ramach jego obowiązków, które wynikają z samej umowy o pracę, czy może powstał w ramach stosunku pracy jednak niebezpośrednio w związku z wykonywanymi obowiązkami. Zgodnie z treścią art. 12 wspomnianej ustawy, pracodawca nabywa autorskie prawa majątkowe do utworu, który powstał w wyniku wykonywanych obowiązków ze stosunku pracy.
Oznacza to, że swoisty automatyzm w przejściu autorskich praw majątkowych na pracodawcę występuje jedynie wtedy, kiedy powstanie utworu wiąże się ze specyfiką umowy (o pracę) wiążącej pracownika i pracodawcę, i tylko w granicach określonych w samej umowie o pracę przejście tych praw następuje.

fot. SolisImages - Fotolia.com

Umowa o pracę a przeniesienie praw autorskich

Gdy pracownicy wykonują pracę twórczą, którą wieńczy powstanie utworu, pracodawca powinien zawrzeć z nimi dodatkową umowę przenoszącą prawa majątkowe do takiego utworu. Na ogół przeniesienie takie występuje za wynagrodzeniem (choć to nie zawsze musi występować). Do takiego przychodu pracownika można natomiast zastosować 50% koszty uzyskania przychodu.


Autorskie prawa majątkowe a autorskie prawa osobiste.


Należy zwrócić uwagę na samą definicję „autorskiego prawa majątkowego”, ponieważ wspomniana ustawa obok wyżej wymienionego wyróżnia jeszcze „autorskie prawa osobiste”.
„Autorskie prawa majątkowe” to nic innego jak prawo osoby uprawnionej (autora lub podmiotu na który „prawa te przeszły”) do obrotu utworem, czerpaniem z niego korzyści czy rozpowszechniania go. Natomiast „autorskie prawa osobiste” to uprawnienia autora względem jego dzieła.

Co istotne, ustawa w art. 16 wprost wskazuje że takie prawa autora względem utworu jak oznaczenie go swoim nazwiskiem czy nienaruszalność jego treści są niezbywalne, niepodlegające zrzeczeniu się i nieograniczone w czasie. Jak w takim razie przełożyć to praktycznie na relację pracownik-pracodawca?

Zgodnie z regulacjami zawartymi w art. 41 ustawy o prawie autorskim, przejście autorskich praw majątkowych może nastąpić jedynie w drodze dziedziczenia lub umowy. W związku z tym, jeżeli pracodawca chce korzystać z dzieła stworzonego przez swojego pracownika, a do utworu tego nie będą miały zastosowania regulacje zawarte w art. 12 tej ustawy, należy zawrzeć z nim umowę na mocy której prawa te przejdą na pracodawcę. Zawarcie takiej umowy może okazać się dla pracodawcy niezbędne biorąc pod uwagę ewentualne rozwiązanie stosunku pracy wiążącego go z pracownikiem.

Kolejnym ważnym elementem nabycia przez pracodawcę praw majątkowych do utworu jest wynagrodzenie. Jeżeli z treści umowy między stronami wprost nie wynika, że przeniesienie praw autorskich na pracodawcę jest bezpłatne (co ustawa dopuszcza), to twórcy przysługuje prawo do wynagrodzenia.

Koszty uzyskania przychodu dla pracownika.


Rozważając na temat wynagrodzenia należnego pracownikowi za przeniesienie na pracodawcę praw autorskich do dzieła, warto spojrzeć na tą relację pod kątem bezsprzecznie pojawiającego się przychodu pracownika (dodatkowego, jeżeli przeniesienie autorskiego prawa majątkowego nie nastąpiło w ramach umowy o pracę).

Art. 22 ust. 9 pkt 3 ustawy o PIT dopuszcza skorzystanie przez pracownika, który rozporządza swoim prawem majątkowym (tj. przenosi je na pracodawcę) z 50 % kosztów uzyskania przychodu. Jest to korzystniejsze dla pracownika niż 20% koszty stosowane w umowie zlecenie lub zryczałtowana kwota (111,25 zł lub 139,06 zł) naliczana przy umowie o pracę. Mogą one wystąpić tylko w przypadku, gdy wspomniane przeniesienie majątkowego prawa autorskiego nastąpiło w związku z zawartą umową o pracę, a dokładniej z zawartymi w niej zapisami dotyczącymi praw autorskich.

Artykuł został opracowany głównie na podstawie przepisów Ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych (Dz.U. z 2018 r. Poz. 1191) – stan prawny na dzień 12.09.2018 r.


Paweł Śnieg

oprac. : eGospodarka.pl

Oceń

1 1

Podziel się

Poleć na Wykopie Poleć w Google+

Poleć artykuł znajomemu Wydrukuj

Skomentuj artykuł Opcja dostępna dla zalogowanych użytkowników - ZALOGUJ SIĘ / ZAREJESTRUJ SIĘ

Komentarze (0)

DODAJ SWÓJ KOMENTARZ

Eksperci egospodarka.pl

1 1 1

Wpisz nazwę miasta, dla którego chcesz znaleźć urząd skarbowy lub izbę skarbową.

Wzory dokumentów

Bezpłatne wzory dokumentów i formularzy.
Wyszukaj i pobierz za darmo:

Ok, rozumiem Strona wykorzystuje pliki cookies w celu prawidłowego jej działania oraz korzystania z narzędzi analitycznych, reklamowych, marketingowych i społecznościowych. Szczegóły znajdują się w Polityce Prywatności. Dalsze korzystanie ze strony oznacza, że zgadzasz się na ich użycie. Jeśli nie chcesz, aby pliki cookies były zapisywane w pamięci Twojego urządzenia, możesz to zmienić za pomocą ustawień przeglądarki.