Zgodnie z art. 113 ust. 11 ustawy o podatku od towarów i usług podatnicy, którzy utracili bądź zrezygnowali z prawa do zwolnienia podmiotowego w zakresie podatku od towarów i usług mogą do niego powrócić, jednak nie wcześniej niż po upływie 3 lat, licząc od końca miesiąca, w którym prawo to utracił bądź z niego zrezygnował. Podatnik taki musi ponadto spełniać warunki do korzystania ze zwolnienia. Zatem jego obrót nie może przekroczyć w roku 10 000 euro oraz nie może wykonywać czynności określonych w art. 113 ust. 13 ustawy o VAT.

Ponadto, aby ponownie skorzystać ze zwolnienia, trzeba o tym fakcie zawiadomić w formie pisemnej właściwego naczelnika urzędu skarbowego. Do tego celu służy druk VAT-R. Przedsiębiorca, który powraca do zwolnienia powinien go złożyć jako aktualizację danych.

Korekta podatku naliczonego

Zgodnie z ogólną zasadą zawartą w art. 86 ustawy o VAT, w zakresie w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi VAT przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wynikającego z dokumentów zakupowych tych towarów i usług. Z chwilą powrotu do zwolnienia w podatku VAT przedsiębiorca zacznie wykonywać tylko czynności zwolnione z tego podatku. Zmieni się tym samym przeznaczenie nabytych przez niego towarów i usług. Przed powrotem do zwolnienia bowiem były one wykorzystane w związku z wykonywaniem np. czynności opodatkowanych, a po powrocie do zwolnienia podmiotowego – będą służyły wykonywaniu czynności tylko zwolnionych, a jak wynika z powyższego przepisu – odliczenie tego podatku przysługuje tylko w przypadku nabycia towarów i usług związanych wykorzystywanych do czynności opodatkowanych.

Dlatego też w przypadku powrotu do zwolnienia podmiotowego w podatku VAT wystąpi obowiązek korekty podatku naliczonego. Art. 91 ust. 7 ustawy o VAT wskazuje bowiem, że przepisy dotyczące korekty podatku stosuje się, gdy podatnik miał prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o całą kwotę podatku naliczonego od wykorzystywanego przez siebie towaru lub usługi i dokonał takiego obniżenia, albo nie miał takiego prawa, a następnie zmieniło się to prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego od tego towaru lub usługi. Mają wtedy zastosowanie przepisy art. 91 ust. 1 – 5 ustawy o VAT (dotyczące korekty podatku naliczonego od nabytych towarów i usług).

Zatem, jeżeli przedsiębiorca występujący jako podatnik VAT czynny miał prawo do odliczenia podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług, jeżeli w dniu, w którym powraca do zwolnienia w podatku VAT posiada te towary, korekty podatku naliczonego powinien dokonać.