Załóżmy, że przedsiębiorca (czynny podatnik VAT) zamierza wziąć w leasing operacyjny samochód z kratką, który dla celów podatku dochodowego jest traktowany jako samochód osobowy, natomiast w podatku VAT przysługuje od niego pełne odliczenie, za wartość 200 000 zł netto. Jakie korzyści przyniesie mu takie rozwiązanie z punktu podatku dochodowego?

Na wstępie przypomnijmy, iż umowa leasingu operacyjnego musi być zawarta na czas oznaczony, stanowiący co najmniej 40 proc. normatywnego czasu amortyzacji, jeżeli jej przedmiotem są podlegające odpisom amortyzacyjnym rzeczy ruchome i wartości niematerialne i prawne, albo na okres co najmniej 10 lat, jeżeli jej przedmiotem są podlegające odpisom amortyzacyjnym nieruchomości. Suma ustalonych w niej opłat, pomniejszona o należny podatek od towarów i usług, musi odpowiadać także co najmniej wartości początkowej środków trwałych lub wartości niematerialnych i prawnych.

Gdyby samochód ten podatnik kupił, stałby się on środkiem trwałym prowadzonej przez niego firmy – wydatku na ten zakup przedsiębiorca nie mógłby bezpośrednio zaliczyć do kosztów uzyskania przychodu. Ponadto samochód osobowy nie może być jednorazowo zamortyzowany. Zakładając, że jest to auto nowe, okres jego amortyzacji (a co za tym idzie – odnoszenia wydatków związanych z zakupem w koszty uzyskania przychodów) wynosiłby co najmniej 5 lat. Dodatkowo przedsiębiorca musiałby także uważać na ograniczenie wynikające z art. 23 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w zakresie zaliczania do kosztów uzyskania przychodów dokonywanych odpisów amortyzacyjnych. Przepis ten mówi mianowicie, iż nie uważa się za koszty uzyskania przychodów odpisów amortyzacyjnych z tytułu zużycia samochodu osobowego w części ustalonej od wartości samochodu przewyższającej równowartość 20.000 euro przeliczonej na złote według kursu średniego euro ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski z dnia przekazania samochodu do używania.

Załóżmy, że kurs euro na dzień przekazania składnika do używania wynosiłby 4 zł. Tym samym w ciężar kosztów docelowo przedsiębiorca mógłby odnieść jedynie wartość 80 000 zł. Pozostała część (tj. 120 000 zł) kosztem nie będzie mogła być.

Ograniczenia takiego nie ma natomiast w przypadku leasingu operacyjnego. Tutaj opłaty ponoszone z tytułu rat leasingowych są w całości odnoszone w ciężar kosztów uzyskania przychodów. Dodatkowo cała inwestycja może znaleźć się w kosztach podatkowych już po 2 latach (tyle wynosi bowiem minimalny okres trwania umowy leasingu samochodu osobowego).

Ważny wyrok WSA w Poznaniu z dnia 9 grudnia 2009 r., I SA/Po 814/09

Ponieważ ustawodawca nie sprecyzował, w jaki sposób podatnik powinien dokonywać odpisów amortyzacyjnych, zdaniem sądu podatnik ma do wyboru dwie metody. Zgodnie z pierwszą z nich może on stosunkowo rozdzielać odpisy amortyzacyjne i do kosztów zaliczać jedynie część tych odpisów w całym okresie amortyzacji. Może jednak także, do chwili gdy łączna suma dotychczasowych odpisów nie przekroczy równowartości 20 000 euro, zaliczać do kosztów uzyskania przychodów odpisy amortyzacyjne w całości, a późniejszych odpisów nie uznawać za koszty uzyskania przychodów.

Dotychczas organy podatkowe twierdziły, że tylko pierwsza ze wskazanych metod jest prawidłowa.

Wyrok nie jest jednak prawomocny.