Art. 26 ust. 1 pkt 9 lit. c) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej updof) mówi, że od dochodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym odlicza się ulgi przekazane na cele krwiodawstwa realizowanego przez honorowych dawców krwi zgodnie z art. 6 ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 r. o publicznej służbie krwi (Dz. U. Nr 106, poz. 681, z 1998 r. Nr 117, poz. 756, z 2001 r. Nr 126, poz. 1382 oraz z 2003 r. Nr 223, poz. 2215), w wysokości ekwiwalentu pieniężnego za pobraną krew określonego przepisami wydanymi na podstawie art. 11 ust. 2 tej ustawy. Art. 11 ustawy o ryczałcie ewidencjonowanym wskazuje zaś, że powyższa ulga przysługuje także ryczałtowcom jako odliczenie od przychodu na mocy tej ustawy opodatkowanego, o ile nie została ona odliczona od dochodu na podstawie updof.

Honorowy dawca krwi

Omawiana ulga jest przewidziana jedynie dla honorowych dawców krwi. Tytuł taki, zgodnie z art. 6 ustawy o publicznej służbie krwi, przysługuje osobie, która oddała bezpłatnie krew i została zarejestrowana w jednostce organizacyjnej publicznej służby krwi. Jako ciekawostkę dodajmy, że zgodnie z tym przepisem honorowemu dawcy krwi

1. kobiecie, która oddała co najmniej 5 litrów krwi lub odpowiadającą tej objętości ilość innych jej składników,
2. mężczyźnie, który oddał co najmniej 6 litrów krwi lub odpowiadającą tej objętości ilość innych jej składników

- przysługuje tytuł „Zasłużonego Honorowego Dawcy Krwi”.

Dodatkowo zasłużonemu honorowemu dawcy krwi, który oddał co najmniej 20 litrów krwi lub odpowiadającą tej objętości ilość innych jej składników, mogą być nadawane ordery i odznaczenia oraz odznaka „Honorowy Dawca Krwi - Zasłużony dla Zdrowia Narodu”.

Oczywiście ulga na krew przysługuje wszystkim osobom, o których mowa wyżej.

Cena krwi

Art. 26 ust. 1 pkt 9 lit. c) updof mówi o odliczeniu w rocznym PIT nie samej krwi, a ekwiwalentu, jaki podatnik za oddaną krew by otrzymał. W § 3 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 grudnia 2004 r. w sprawie określenia rzadkich grup krwi, rodzajów osocza i surowic diagnostycznych wymagających przed pobraniem krwi zabiegu uodpornienia dawcy lub innych zabiegów oraz wysokości ekwiwalentu pieniężnego za pobraną krew i związane z tym zabiegi (Dz.U. nr 263, poz. 2625 z późn. zm.) wartość tego ekwiwalentu została określona na wysokość 130 zł za jeden litr oddanej krwi oraz 170 zł za jeden litr oddanego osocza.

Warto pamiętać, że zarówno Ministerstwo Finansów jak i podległe mu organy podatkowe nie rozróżniają osobnej ceny na krew i osocze. Ich zdaniem z uwagi na to, że w updof jest mowa jedynie o ekwiwalencie za krew, to bez względu na to, czy podatnik oddał osocze czy krew, odliczenie przysługuje w wysokości ekwiwalentu za krew (tj. 130 zł).

Ile można odliczyć?

Przy określaniu kwoty odliczenia należy zwrócić uwagę na 2 limity.

Pierwszy z nich dotyczy limitów oddawania krwi i osocza w ciągu jednego roku. Jednorazowo dawca może oddać 450 ml krwi, przy czym od mężczyzn nie może być ona pobierana częściej niż 6 razy do roku a od kobiet nie częściej niż 4 razy do roku. Przerwa pomiędzy pobraniami nie może ponadto być krótsza niż 8 tygodni. Mężczyźni zatem w ciągu roku mogą oddać maksymalnie 2,7 litra krwi, a kobiety 1,8 litra krwi. W ramach ulgi będą oni mogli więc odliczyć od dochodu/przychodu odpowiednio 351 ził i 234 zł z tytułu oddanej krwi. Należy przy tym pamiętać, że jest to górny limit odliczenia, zaś przy wypełnianiu zeznania rocznego bierze się pod uwagę wartość ekwiwalentu za krew faktycznie oddaną.

Wyżej wskazane limity są stosunkowo niskie w porównaniu do oddawanego osocza. Tego można bowiem w ciągu roku oddać nawet 25 litrów. Co za tym idzie, odliczenie z tego tytułu może sięgnąć wartości: 25 litrów x 130 zł = 3 250 zł.

Honorowy dawca krwi, w zależności od płci, może zatem w swoim zeznaniu rocznym, z tytułu ulgi na krew odliczyć maksymalnie kwotę 3 601 zł, gdy jest mężczyzną i 3 484 zł gdy jest kobietą.

Musi on jednak pamiętać także o drugim limicie nałożonym w updof. Ulga na krew jest bowiem odliczeniem dokonywanym w ramach przekazywanych darowizn, wśród których mieszczą się oprócz niej także darowizny na cele kultu religijnego oraz na cele pożytku publicznego, a których łączna wartość nie może przekroczyć 6% dochodu/przychodu podatnika wykazanego w zeznaniu.

Zakładając zatem, że podatnik jest mężczyzną i w roku 2010 nie dokonywał innych darowizn, o których mowa w poprzednim akapicie niż krew (i osocze), aby mógł w pełni wykorzystać kwotę tej ulgi, musiałby uzyskać dochód nie niższy niż 60 017 zł.

Istotne dokumenty

Podatnik chcący skorzystać z ulgi na krew powinien posiadać dokument, z którego będzie wynikać wartość darowizny. Jest nim zaświadczenie ze stacji krwiodawstwa o ilości oddanej krwi i osocza oraz oświadczenie stacji o przyjęciu darowizny. W zaświadczeniu tym nie powinna być podana krew i osocze, za którą dawca otrzymał ekwiwalent. Należy bowiem pamiętać, że odliczeniu podlega jedynie krew darowana, czyli przekazana nieodpłatnie.

Dla kogo odliczenie?

Z ulgi na krew mogą skorzystać honorowi dawcy krwi rozliczający się z podatku dochodowego na zasadach ogólnych wg skali podatkowej (składający PIT-36 lub PIT-37) a także podatnicy płacący ryczałt ewidencjonowany (składający PIT-28).

Do pobrania
Rozliczenia roczne - formularze