Rozpatrzmy następującą sytuację: W lipcu 2010 r. pracownik rozchorował się. Choroba trwała do połowy października 2010 r. Za miesiąc lipiec pracodawca wypłacił pracownikowi wynagrodzenie za pracę oraz wynagrodzenie chorobowe (za czas choroby), za miesiąc sierpień wynagrodzenie chorobowe i zasiłek chorobowy, za miesiąc wrzesień tylko zasiłek chorobowy, a za miesiąc październik zasiłek chorobowy i wynagrodzenie za pracę. Pracodawca przy ustalaniu zaliczki na podatek tego pracownika za miesiące lipiec, sierpień i październik uwzględnił zryczałtowane koszty uzyskania przychodu. Natomiast za miesiąc, w którym pracownik otrzymywał jedynie zasiłek choroby (wrzesień) kosztów tych nie naliczył. Czy postąpił prawidłowo? Czy pracownik może doliczyć sobie brakujące koszty w zeznaniu rocznym?

W art. 92 §1 pkt 1 Kodeksu pracy ustawodawca wskazał, że za czas niezdolności do pracy wskutek choroby lub odosobnienia w związku z chorobą zakaźną - trwającej łącznie do 33 dni w ciągu roku kalendarzowego, a w przypadku pracownika, który ukończył 50 rok życia - trwającej łącznie do 14 dni w ciągu roku kalendarzowego - pracownik zachowuje prawo do 80 % wynagrodzenia, chyba że obowiązujące u danego pracodawcy przepisy prawa pracy przewidują wyższe wynagrodzenie z tego tytułu. Świadczenie to potocznie jest nazywane wynagrodzeniem chorobowym. Jeżeli choroba pracownika trwa dłużej aniżeli terminy wyżej wskazane, pracownikowi przysługuje zasiłek chorobowy na zasadach określonych w odrębnych przepisach.

Warto zwrócić tutaj uwagę, że wynagrodzenie chorobowe wypłaca zakład pracy, zaś zasiłek chorobowy wypłaca Zakład Ubezpieczeń Społecznych, przy czym wypłata tego ostatniego może być dokonywana za pośrednictwem zakładu pracy.

Art. 12ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej updof) stanowi natomiast, że za przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej oraz spółdzielczego stosunku pracy uważa się wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężną świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty, bez względu na źródło finansowania tych wypłat i świadczeń, a w szczególności: wynagrodzenia zasadnicze, wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, różnego rodzaju dodatki, nagrody, ekwiwalenty za niewykorzystany urlop i wszelkie inne kwoty niezależnie od tego, czy ich wysokość została z góry ustalona, a ponadto świadczenia pieniężne ponoszone za pracownika, jak również wartość innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych.

Z kolei z art. 22 ust. 2 updof wynika, że zryczałtowane koszty uzyskania przychodu w wysokości określonej w tym przepisie przysługują w odniesieniu do przychodów ze stosunku służbowego, stosunku pracy, spółdzielczego stosunku pracy oraz pracy nakładczej.

Wynagrodzenie chorobowe, tak samo jak i zwykłe wynagrodzenie za pracę, stanowi przychód ze stosunku pracy o którym mowa w art. 12 ust. 1 updof. Co za tym idzie, należy stosować do niego takie same reguły obliczania podatku (w tym zaliczki na podatek). W updof ustawodawca nie uzależnia bowiem stosowania tych reguł od faktycznie wykonywanej pracy, a jedynie od uzyskania przychodu mieszczącego się w przychodach ze stosunku pracy.

Inaczej jest w przypadku zasiłku chorobowego. Ten bowiem został zakwalifikowany przez ustawodawcę do przychodów z innych źródeł (art. 20 updof). W stosunku do tych przychodów nie stosuje się pracowniczych kosztów uzyskania przychodu.

Tym samym pracodawca postąpił prawidłowo uwzględniając zryczałtowane koszty uzyskania przychodu za miesiące wypłaconego chorującemu pracownikowi wynagrodzenia (czy to za świadczoną pracę czy też wynagrodzenia chorobowego) nie uwzględniając ich jednocześnie za miesiąc wypłaty temu pracownikowi jedynie zasiłku chorobowego.

Sam pracownik nie będzie także mógł w zeznaniu rocznym doliczyć sobie kosztów uzyskania przychodów za brakujący miesiąc wrzesień, jako że za ten miesiąc otrzymał jedynie zasiłek chorobowy, w stosunku do którego koszty uzyskania przychodów nie przysługują.

Na zakończenie dodajmy, że w informacji PIT-11 wypłacony zasiłek pracodawca ujmuje w tych samych polach, co wynagrodzenie za pracę. Podobnie postąpi pracownik wypełniając rocznego PIT-a. Inaczej byłoby, gdyby świadczenie to wypłacał ZUS.