Stosownie do art. 113 ustawy o VAT zwalnia się od podatku podatników, u których wartość sprzedaży opodatkowanej nie przekroczyła łącznie w poprzednim roku podatkowym kwoty 150 000 zł. Do wartości sprzedaży nie wlicza się kwoty podatku. Ze zwolnienia mogą skorzystać również osoby rozpoczynające działalność gospodarczą. Mają oni taką możliwość, gdy przewidywana przez nich wartość sprzedaży nie przekroczy, w proporcji do okresu prowadzonej działalności gospodarczej w roku podatkowym 150 000 zł. Tak więc osoba rozpoczynająca działalność gospodarczą z początkiem lipca, będzie mogła skorzystać ze zwolnienia, gdy przewiduje przychody ze sprzedaży na poziomie niższym niż 75 000 zł. Jeżeli sprzedaż przekroczy ten próg, przedsiębiorca będzie zobowiązany zarejestrować się do celów VAT i naliczać przy każdej sprzedaży podatek. Do wartości sprzedaży nie wlicza się odpłatnej dostawy towarów i świadczenia usług zwolnionych od podatku, a także towarów, które są zaliczane przez podatnika do środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych podlegających amortyzacji.

Kto nie może skorzystać ze zwolnienia
Omawianych wyżej zwolnień nie stosuje się jednak:

• Do importu towarów i usług, wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów, dostawy towarów, dla której podatnikiem jest ich nabywca, świadczenia usług, dla których podatnikiem jest usługobiorca, a także
• Do podatników:
  1. Dokonujących dostaw:
     - wyrobów z metali szlachetnych lub z udziałem tych metali,
     - towarów opodatkowanych podatkiem akcyzowym, z wyjątkiem energii elektrycznej i wyrobów tytoniowych w rozumieniu przepisów o podatku akcyzowym,
     - nowych środków transportu,
     - terenów budowlanych oraz przeznaczonych pod zabudowę.
  2. Świadczących usługi prawnicze oraz usługi w zakresie doradztwa, a także usługi jubilerskie.
  3. Nieposiadających siedziby działalności gospodarczej na terytorium kraju.

Rezygnacja i utrata zwolnienia
Podatnicy zwolnieni podmiotowo z podatku VAT, mogą zrezygnować ze zwolnienia pod warunkiem pisemnego zawiadomienia o tym zamiarze naczelnika urzędu skarbowego przed początkiem miesiąca, w którym rezygnują ze zwolnienia, a w przypadku osób rozpoczynjących prowadzenie działalności gospodarczej przed dniem wykonania pierwszej czynności opodatkowanej VAT.

Jeżeli wartość sprzedaży u podatników zwolnionych przekroczy określony ustawowo limit, zwolnienie traci moc w momencie przekroczenia tej kwoty. Opodatkowaniu podlega nadwyżka sprzedaży ponad tę kwotę. Podatnicy mają wtedy za zgodną naczelnika urzędu skarbowego możliwość pomniejszenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego pod warunkiem sporządzenia spisu z natury zapasów posiadanych w dniu przekroczenia limitu oraz przedłożenia spisu w urzędzie skarbowym w terminie 14 dni, licząc od dnia utraty zwolnienia.

Należy pamiętać, że jeżeli podatnik utracił prawo do zwolnienia od podatku lub zrezygnował z tego zwolnienia, może ponownie z niego skorzystać nie wcześniej niż po upływie roku, licząc od końca roku, w którym podatnik utracił to prawo lub zrezygnował ze zwolnienia.


Dominik Mędrzycki, Elżbieta Węcławik