Rozpatrzmy następującą sytuację: Podatnik prowadzący działalność gospodarczą w zakresie usług budowlanych w roku 2010 z tego tytułu płaci podatek dochodowy na zasadach ogólnych wg skali podatkowej. We wrześniu 2010 r. działalność tę zawiesił. Zamierza jednak dalej ją prowadzić od przyszłego roku. W roku 2011 chciałby także zmienić formę opodatkowania na bardziej korzystną dla niego. Czy ma do tego prawo?

Dochody osiągnięte przez podatników ze źródła, jakim jest pozarolnicza działalność gospodarcza, są co do zasady opodatkowane w sposób określony w art. 27 (tj. wg skali podatkowej), chyba że podatnicy złożą właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego pisemny wniosek lub oświadczenie o zastosowanie form opodatkowania określonych w ustawie o zryczałtowanym podatku dochodowym bądź podatkiem liniowym (art. 91 ust. 1 i 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).

Aby jednak wybrać opodatkowanie w inny sposób, poza stosownym oświadczeniem należy pamiętać także o pewnych dodatkowych warunkach, których niespełnienie wyklucza prawo do innej formy opodatkowania. W przypadku podatku liniowego należy pamiętać o tym, że jeżeli podatnik uzyska z takiej działalności gospodarczej przychody ze świadczenia usług na rzecz byłego lub obecnego pracodawcy, odpowiadających czynnościom, które wykonywał lub wykonuje w roku podatkowym w ramach stosunku pracy lub spółdzielczego stosunku pracy, traci prawo do tej formy opodatkowania w danym roku.

Co się zaś tyczy opodatkowania ryczałtem ewidencjonowanym, podatnik musi pamiętać, że nie każdy rodzaj działalności może być w ten sposób opodatkowany. Dodatkowo należy spełniać także szereg pozostałych warunków określonych w art. 8 ustawy o ryczałcie ewidencjonowanym. Istotne jest także, aby przychody w roku poprzednim nie przekroczyły określonego limitu dla ryczałtu przewidzianego.

Spełniając określone warunki, podatnik może wybrać jedną z preferencyjnych dla niego metod opodatkowania. Aby to jednak było możliwe, o czym była mowa już wyżej, konieczne jest złożenie stosownego oświadczenia wybranej formy opodatkowania właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego. Obowiązku tego trzeba dopełnić do 20 stycznia danego roku podatkowego. Należy przy tym pamiętać, że tak dokonany wybór formy opodatkowania wiąże podatnika także w latach następnych, chyba że utraci on prawo do opodatkowania w dany sposób (z czym będziemy mieć do czynienia w przypadku niespełnienia warunków określonych do danej formy opodatkowania) bądź w wyznaczonym terminie (20 stycznia danego roku podatkowego) złoży oświadczenie o wyborze innej formy opodatkowania w danym roku.

W zasadach określających wybór bądź zmianę formy opodatkowania ustawodawca nie zawarł żadnej wzmianki, która zabraniałaby tę zmianę z uwagi na zawieszenie działalności gospodarczej. Tym samym nic nie stoi na przeszkodzie, aby nasz przedsiębiorca wybrał na rok 2011 inną formę opodatkowania, o ile zachowa wymagane warunki (w tym przede wszystkim złożenie na czas stosownego oświadczenia).