Usługi budowlane co do zasady w Polsce są opodatkowane 23% stawką podatku VAT. W art. 41 ust. 12 ustawy o VAT ustawodawca zawarł jednak wyjątek od tej reguły. Otóż zgodnie z tym przepisem, do dostawy, budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji lub przebudowy obiektów budowlanych lub ich części zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym należy stosować stawkę podatku w wysokości 8%. Co należy rozumieć przez budownictwo objęte społecznym programem mieszkaniowym, ustawodawca wskazał w art. 41 ust. 12a i 12b ustawy o VAT (obiekty budownictwa mieszkaniowego lub ich części, z wyłączeniem lokali użytkowych, oraz lokale mieszkalne w budynkach niemieszkalnych sklasyfikowanych w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w dziale 12, a także obiekty sklasyfikowane w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w klasie ex 1264 - wyłącznie budynki instytucji ochrony zdrowia świadczących usługi zakwaterowania z opieką lekarską i pielęgniarską, zwłaszcza dla ludzi starszych i niepełnosprawnych; należy przy tym pamiętać, że nie zalicza się tutaj budynków mieszkalnych jednorodzinnych, których powierzchnia użytkowa przekracza 300 m² oraz lokali mieszkalnych, których powierzchnia użytkowa przekracza 150 m², ale tylko w tych częściach, w których limity te zostały przekroczone).

Jeżeli zatem uznamy, że montaż stałej zabudowy wnękowej mieści się w zakresie robót budowlano-montażowych i w dodatku będą one miały miejsce w budynkach/lokalach zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym, będzie możliwe zastosowanie dla tej czynności 8% stawki podatku VAT. W przeciwnym razie stawka tego podatku wyniesie 23%.

Niestety ustawa o podatku od towarów i usług nie precyzuje, co należy rozumieć przez czynności wymienione w art. 41 ust. 12. Z jej przepisów nie wynika, czy w przypadku stałej zabudowy mamy do czynienia z usługą budowlaną czy też dostawą towaru. Gdzie zatem szukać odpowiedzi? Zdaniem autora właściwym będzie tutaj klasyfikacja PKWiU z 2008 r. (czyli wykorzystywana na potrzeby podatkowe).

Sekcja F tejże klasyfikacji (obiekty budowlane i roboty budowlane) obejmuje m.in. roboty ogólnobudowlane i specjalistyczne w zakresie budownictwa i prac inżynierii lądowej i wodnej, które polegają na budowie (tzn. wznoszeniu obiektu budowlanego w określonym miejscu, odbudowie, rozbudowie i nadbudowie obiektu budowlanego) oraz prace polegające na przebudowie, remoncie, rozbiórce lub montażu obiektu budowlanego, włączając montaż budowli z elementów prefabrykowanych oraz konstrukcji o charakterze stałym lub tymczasowym.

W sekcji tej pod symbolem 43.32.10.0 znalazły się roboty instalacyjne stolarki budowlanej. Zgodnie z objaśnieniami grupowanie to obejmuje m.in. roboty związane z instalowaniem wewnętrznych schodów, szaf ściennych, szafek kuchennych na wymiar.

Z wyjaśnień do tego symbolu PKWiU zawartych na stronie Głównego Urzędu Statystycznego (www.stat.gov.pl) wynika ponadto, że mieści się tutaj także montaż trwałej zabudowy meblowej wnęk lub przestrzeni wnękowych z elementów stalowych, niemetalowych jak i drewnianych przez ich producentów jak też przez podmioty niebędące ich producentami.

Co za tym idzie, zdaniem autora, montaż stałej zabudowy meblowej (z uwagi na taki a nie inny sposób klasyfikacji) należy tutaj traktować jako usługę budowlaną, która jeżeli ma miejsce w budynku/lokalu objętym społecznym programem mieszkaniowym, winna być opodatkowana 8% stawką podatku VAT.

Trudno jednak określić, czy powyższy tok myślenia zaakceptują także organy podatkowe tym bardziej, że w latach wcześniejszych (gdy obowiązywała klasyfikacja PKWiU z 1997 r.) także nie było między nimi zgody w tej kwestii.
Przykładowo Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacji indywidualnej z dnia 24.02.2010 r. nr IPPP3/443-100/10-2/LK uznał, że usługi polegające na wykonaniu elementów szafy na indywidualny wymiar, a następnie złożeniu jej i zamontowaniu w mieszkaniu klienta, mieszczące się w grupowaniu PKWiU 45.42 oraz wykonane w budynku zaliczanym do budownictwa społecznego, podlegają opodatkowaniu stawką podatku VAT w wysokości 7%. Organ podkreślił tutaj jednak, że nie jest on uprawniony do zajmowania stanowiska w zakresie prawidłowości przyporządkowania formalnego towarów lub usług do grupowania klasyfikacyjnego, za co odpowiada podatnik (ten może jednak zwrócić się w sprawie określenia prawidłowego symbolu PKWiU do urzędu statystycznego).

Z kolei Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy w interpretacji indywidualnej z dnia 17.06.2010 r. nr ITPP1/443-309/10/MN stwierdził, że usługi wykonania i montażu trwałej zabudowy w lokalach mieszkalnych znajdujących się w obiektach budownictwa mieszkaniowego należy traktować jako wykonanie towaru, a nie roboty budowlane. Powołując się na przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane wskazał on, że w pojęciach budowa czy remont zgodnie z tą ustawą nie mieści się wykonanie i montaż trwałej zabudowy, w wyniku której powstaje gotowy wyrób meblowy, w związku z czym nie są to roboty budowlano-montażowe czy remontowe i nie można do tych czynności zastosować obniżonej stawki podatku VAT.

Warto zatem dowiedzieć się, jak do tego tematu podchodzi urząd skarbowy właściwy dla danego podatnika.