eGospodarka.pl

eGospodarka.plPodatkiPorady podatkowe › Oddelegowanie pracownika: świadczenia z czy bez podatku?

Oddelegowanie pracownika: świadczenia z czy bez podatku?

2016-10-27 12:07

Oddelegowanie pracownika: świadczenia z czy bez podatku?

Czy pracownik ma zapłacić podatek od zapewnionego noclegu? © Viacheslav Iakobchuk - Fotolia.com

Takie pytanie zadaje sobie coraz więcej pracodawców, a wszystko to przez bałagan interpretacyjny. Otóż po wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 lipca 2014 r., sygn. akt K 7/13, fiskus zaczął przyznawać, że spora część nieodpłatnych świadczeń na rzecz pracowników nie jest w ogóle objęta podatkiem. Tyczy się to także noclegów zapewnianych oddelegowanym pracownikom. Ostatnimi czasy zmienił jednak zdanie w tym zakresie.
Definicja przychodu z tytułu pracy w podatku dochodowym jest bardzo szeroka. Obejmuje nie tylko wynagrodzenie za pracę, dodatki, nadgodziny, premie, odprawy, ale także wszelkiego rodzaju inne świadczenia, które zapewnia pracodawca nieodpłatnie bądź częściowo odpłatnie.

Jeżeli zatem dla przykładu pracownik może korzystać z firmowego samochodu, uzyskuje z tego tytułu przychód (którego ryczałtowa wartość wynika z ustawy), gdy jest objęty dodatkową opieką medyczną, może korzystać na koszt firmy z siłowni, basenu itd. - również uzyskuje przychód. A co, gdy śpi na koszt pracodawcy, bądź korzysta z innych świadczeń w okresie wykonywania czynności służbowych?
Okazuje się, że odpowiedź na to pytanie nie jest prosta. Wszystko jest w miarę jasne, gdy dany pracownik przebywa w podróży służbowej. Tutaj bowiem to przepisy prawa pracy nakładają na pracodawcę obowiązek ponoszenia wszelkich wydatków związanych z taką podróżą. Choć i w takich przypadkach można spotkać tzw. „kwiatki”. Przykładem jest finansowanie pracownikowi kosztów wyżywienia w faktycznie ponoszonej wysokości - wyższej niż ustawowe diety.

fot. Viacheslav Iakobchuk - Fotolia.com

Czy pracownik ma zapłacić podatek od zapewnionego noclegu?

Fiskus uważa, że oddelegowani do pracy w innej miejscowości sami powinni ponosić koszty noclegowe. Jeżeli te sfinansuje pracodawca, trzeba u pracowników rozpoznać przychód.


Oddelegowanie pracownika do pracy w innej miejscowości


Tak kolorowo nie jest jednak w sytuacji, gdy pracownik nie zostaje wysłany w podróż służbową, a zostaje oddelegowany.
Oddelegowanie pracownika na określony czas do miejscowości innej niż wskazana w umowie o pracę wiąże się ze zmianą wskazanego w umowie miejsca wykonywania pracy. Rozumie się przez nie przejściowe wykonywanie pracy przez pracownika poza stałym miejscem pracy na polecenie pracodawcy.

Oddelegowany pracownik do pracy w innej miejscowości nie pozostaje w podróży służbowej, w związku z czym nie przysługują mu świadczenia dla tej podróży przewidziane. Oddelegowanie może mieć miejsce zarówno na terytorium kraju, bądź do innego państwa - z czym często mamy do czynienia w przypadku chociażby usług budowlanych (praca jest tam, gdzie znajduje się budowa).

W przypadku oddelegowania pracodawca przejmuje na siebie ciężar zapewnienia swoim pracownikom noclegu, dojazdu do miejsca pracy czy zapewnienia odpowiedniego zaplecza socjalnego, co jest zrozumiałe. W końcu to w interesie pracodawcy pracownicy udali się we wskazane miejsce pracy, różniące się od wcześniejszych ustaleń. Rzecz - zdaje się oczywista - nie przekonuje jednak fiskusa.

To pracownik ma zadbać o nocleg oraz dojazd do pracy


Trybunał Konstytucyjny w przytoczonym we wstępie wyroku wskazał, że przychód z innych nieodpłatnych świadczeń - w aspekcie świadczeń pracowniczych - na potrzeby podatku powstaje, gdy świadczenia takie:
  • po pierwsze, zostały spełnione za zgodą pracownika (skorzystał z nich w pełni dobrowolnie),
  • po drugie, zostały spełnione w jego interesie (a nie w interesie pracodawcy) i przyniosły mu korzyść w postaci powiększenia aktywów lub uniknięcia wydatku, który musiałby ponieść,
  • po trzecie, korzyść ta jest wymierna i przypisana indywidualnemu pracownikowi (nie jest dostępna w sposób ogólny dla wszystkich podmiotów).”

Warunki te muszą przy tym być spełnione łącznie.
Po tym wyroku zmieniła się bardzo mocno linia interpretacyjna organów podatkowych w zakresie opodatkowania nieodpłatnych świadczeń dla pracowników. Fiskus zaczął przyznawać, że wiele z takich świadczeń, od których wcześniej chciał podatek, nie powinna być w ogóle opodatkowana (świadczenia te w ogóle nie stanowiły przychodu pracowników). Stanowisko takie zostało przyjęte m.in. w stosunku do zapewnienia noclegu oddelegowanym pracownikom do pracy w innym mieście a nawet kraju - na czas oddelegowania. Skoro bowiem pracownik jedzie tam w interesie pracodawcy, to również nocleg jest organizowany w jego interesie, dlatego o przychodzie pracownika nie może być tutaj mowy.

Oddelegowany pracownik ma przychód


Niestety taka euforia nie trwała zbyt długo. Ostatnie interpretacje znowu odwróciły się o 180 stopni, czego przykładem jest interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z dnia 23.08.2016 r. nr IBPB-2-1/4511-319/16-1/HK.
W interpretacji tej organ wskazał, że w przypadku oddelegowania pracownika powszechnie obowiązujące przepisy prawa pracy nie nakładają na pracodawcę obowiązku zrekompensowania pracownikowi wydatków, tak jak ma to miejsce w przypadku podróży służbowej zgodnie z art. 775 Kodeksu pracy. W przypadku oddelegowania to pracownik powinien zatroszczyć się o swój nocleg. Jeżeli z obowiązku takiego wyręcza go pracodawca (jednocześnie finansując to świadczenie), po stronie pracownika należy rozpoznać przychód ze stosunku pracy.

NSA - to interes pracodawcy, nie pracownika!


Odmienny pogląd w takim przypadku przedstawił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 9 sierpnia 2016 r. sygn. akt II FSK 1970/14. Sprawa dotyczyła właśnie firmy budowlanej, która świadczyła swoje usługi na terenie Unii Europejskiej. Spółka zapewniała przy tym pracownikom bezpłatny transport z Polski do miejsca pracy i z powrotem, transport z miejsca pobytu na budowę, noclegi, opłaty za energię, prąd, gaz, internet, telefon oraz posiłki regeneracyjne.

Spór dotyczył właśnie tego, czy ponoszone przez skarżącą wydatki stanowią dla pracowników przychód z tytułu umowy o pracę, który powinien być opodatkowany.
NSA, opierając się na wyroku Trybunały Konstytucyjnego z dnia 8 lipca 2014 r., o sygn. akt K 7/13 uznał, że „(...) skorzystanie przez pracownika ze świadczenia w postaci kosztów transportu zarówno z Polski do Francji, jak i na terenie tego kraju, z noclegów czy też uiszczenie przez pracodawcę opłat za energię, prąd, gaz, internet, telefon oraz posiłki regeneracyjne zgodnie z przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy, nie są świadczeniami spełnionymi w interesie pracownika, ale w interesie pracodawcy oraz nie przynoszą one pracownikowi korzyści w postaci powiększenia aktywów lub uniknięcia wydatków, które musiałby on samodzielnie ponieść. Zapewnienie bowiem pracownikom wskazanych powyżej usług leży wyłącznie w interesie pracodawcy, a nie pracowników, którzy swoje potrzeby np. mieszkaniowe zaspokajają w innym miejscu i w inny sposób oraz którzy – gdyby nie konieczność wywiązania się z obowiązków wynikających z umowy o pracę – nie mieliby powodu do ponoszenia kosztu takich noclegów(...)”

Sąd podkreślił, że powyższe wydatki są ponoszone w interesie pracodawcy, gdyż to jemu przynoszą konkretną korzyść w postaci prawidłowo i efektywnie wykonanej przez danego pracownika pracy.

NSA wyjaśnił, że przepisy prawa pracy (art. 94 Kodeksu pracy) nakłada na pracodawcę obowiązek organizacji pracy w sposób zapewniający pełne wykorzystanie czasu pracy, jak również osiąganie przez pracowników, przy wykorzystaniu ich uzdolnień i kwalifikacji, wysokiej wydajności i należytej jakości pracy. Powinien on organizować pracę w sposób zapewniający zmniejszenie uciążliwości pracy, zwłaszcza pracy monotonnej i pracy w ustalonym z góry tempie oraz zapewniać bezpieczne i higieniczne warunki pracy.
Dlatego też zapewnienie miejsca zakwaterowania w miejscu wykonywania pracy, czy też dojazdu do miejsca pracy znajdującego się w znacznej odległości od miejsca siedziby pracodawcy, jak również miejsca zamieszkania pracownika, jest obowiązek pracodawcy. To on też ponosi tutaj korzyść ekonomiczną, poprzez możliwość realizacji oferowanych usług w różnych częściach kraju czy poza nim.

Niestety organy podatkowe od pewnego czasu przyjęły jednolitą linię interpretacyjną, zgodnie z którą pracownik oddelegowany do pracy, któremu pracodawca zapewnił nocleg, uzyskuje z tego tytułu przychód. Minister Finansów dokonuje także zmiany wydanych wcześniej, a korzystnych dla podatników interpretacji. Szykuje się nam zatem kolejna batalia przed sądami administracyjnymi w tym właśnie zakresie.

Na zakończenie dodajmy, że przytoczony wyrok nie jest odosobniony. Podobnie orzeł NSA m.in. w wyrokach z dnia 15 kwietnia 2016 r., sygn. akt II FSK 635/14, czy z dnia 23 lipca 2015 r., sygn. akt II FSK 1689/13.

Oceń

0 0

Podziel się

Poleć na Wykopie Poleć w Google+

Poleć artykuł znajomemu Wydrukuj

Skomentuj artykuł Opcja dostępna dla zalogowanych użytkowników - ZALOGUJ SIĘ / ZAREJESTRUJ SIĘ

Komentarze (0)

DODAJ SWÓJ KOMENTARZ

REKLAMA

Eksperci egospodarka.pl

1 1 1

Wpisz nazwę miasta, dla którego chcesz znaleźć urząd skarbowy lub izbę skarbową.

Wzory dokumentów

Bezpłatne wzory dokumentów i formularzy.
Wyszukaj i pobierz za darmo:

Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Prywatności. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.