eGospodarka.pl

eGospodarka.plPodatkiAktualności podatkowe › System podzielonej płatności: specyfika rachunku VAT

System podzielonej płatności: specyfika rachunku VAT

2018-07-11 14:01

System podzielonej płatności: specyfika rachunku VAT

Operacje bankowe na rachunku VAT © duncanandison - Fotolia.com

Z dniem 01 lipca 2018 r. zaczęły w Polsce funkcjonować tzw. rachunki VAT, czyli rachunki utworzone do kont firmowych (rachunków bieżących), na których gromadzone środki będą służyć tylko do rozliczeń podatku VAT. Poniżej wyjaśniamy, jak rachunki te funkcjonują.
Rachunki VAT są związane z wprowadzonym do polskiego systemu podatkowego podzielonej płatności, która polega na tym, że czynny podatnik VAT, dokonujący zapłaty za nabywane towary i usługi może dokonać płatności w dwóch częściach – ceny netto na zwykły rachunek bieżący związany z działalnością sprzedawcy, a kwoty VAT na specjalny wydzielony właśnie w tym celu rachunek, zwany rachunkiem VAT.

Utworzenie rachunku VAT


Każdy przedsiębiorca posiadający firmowe konto zapewne otrzymał już ze swojego banku informację o utworzeniu mu rachunku VAT. Rachunek VAT jest rachunkiem prowadzonym do rachunku rozliczeniowego i bez tego nie może zostać utworzony. Banki i SKOK-i miały obowiązek utworzyć rachunki VAT do rachunków rozliczeniowych do końca czerwca 2018 r. Bank bądź SKOK otwierał u siebie jeden taki rachunek, bez względu na liczbę prowadzonych rachunków bieżących.
Posiadanie rachunku VAT nie jest uzależnione od tego, czy dany podmiot jest podatnikiem VAT czynnym, czy też nie. Także podmioty niebędące podatnikami VAT czynnymi będą miały rachunek VAT, który w takim przypadku będzie rachunkiem martwym.

Z drugiej strony podatnicy VAT w postaci osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą, którzy w swojej działalności gospodarczej wykorzystując jedynie rachunki prywatne, bądź konta bankowego w ogóle nie posiadają, nie będą miały utworzonych rachunków VAT.

Otworzenie rachunku VAT nie wymagało przy tym zawarcia odrębnej umowy z bankiem. Każdy podatnik mający na dzień 30.06.2018 r. firmowy rachunek bieżący winien mieć utworzony rachunek VAT. To samo tyczy się tych, którzy firmowe konto otworzą po tej dacie. Co przy tym niezwykle ważne, bank bądź SKOK jest obowiązany prowadzić taki rachunek nieodpłatnie. Niestety można przypuszczać, że w związku z tym zwiększą się koszty obsługi rachunków bieżących.

Bank co do zasady tworzy dla danego podatnika tylko jeden rachunek VAT bez względu na liczbę posiadanych rachunków bieżących. Jednakże strony mogą postanowić o większej liczbie takich rachunków. Te mogą też być oprocentowany – również ta kwestia zależy od ustaleń pomiędzy stronami (co w praktyce będzie się jednak raczej skłaniać ku propozycji konkretnego banku).
Jeżeli rachunek będzie oprocentowany, wypracowane na nim odsetki zasilą rachunek rozliczeniowy, a nie rachunek VAT.

Kolejną istotną kwestią jest to, że rachunek taki jest prowadzony w złotych polskich i tylko do kont prowadzonych w tej walucie jest on tworzony. Dla rachunków prowadzonych w walutach obcych rachunków VAT nie otwiera się. Podatnik nie otrzyma też do niego karty płatniczej (z uwagi na specyficzny sposób korzystania ze środków tam zgromadzonych, o czym mowa będzie niżej).

fot. duncanandison - Fotolia.com

Operacje bankowe na rachunku VAT

Jak działają rachunki VAT? Wpływać na nie mogą jedynie określone środki pieniężne. Tak samo rachunek ten można obciążać jedynie w określony sposób. Wszystko to powoduje, że faktyczne dysponowanie zgromadzonymi na rachunku pieniędzmi jest bardzo mocno ograniczone. Niekiedy wręcz trzeba pytać fiskusa o możliwość skorzystania z własnych pieniędzy.


Uznania i obciążenia rachunku VAT


Podzielona płatność polega na tym, że środki znajdujące się na rachunkach VAT mogą być wykorzystane tylko w ściśle określonych celach. Z drugiej strony na takie konta wpływają wyłącznie kwoty pod określonymi tytułami. Nie jest to zwykły rachunek rozliczeniowy.

Uznania rachunku VAT
I tak rachunek VAT może być uznany tylko z tytułu zapłaty kwoty odpowiadającej kwocie VAT przy użyciu komunikatu przelewu, o którym mowa w art. 108a ust. 3 ustawy o podatku od towarów i usług. Bank nie będzie przy tym dokonywał samodzielnego podziału na wartość netto i VAT. To podatnik (zlecający przelew) bowiem, w komunikacie przelewu, wskaże kwotę podatku, która ma trafić na rachunek VAT kontrahenta.

Po wtóre rachunek VAT może być uznany z tytułu wpłaty podatku VAT przez podatnika, o którym mowa w art. 103 ust. 5a ustawy o VAT, na rzecz płatnika, o którym mowa w art. 17a tej ustawy, przy użyciu komunikatu przelewu. Chodzi tutaj o sytuację, w której posiadacz rachunku VAT jest płatnikiem tego podatku jako podmiot uczestniczący w procesie nabycia wewnątrzwspólnotowego paliw silnikowego.

Trzecim przypadkiem jest przekazanie określonej kwoty na rachunek VAT z innego rachunku VAT tego podatnika – prowadzonego w tym samym banku (SKOK-u).
Obecne przepisy nie dopuszczają możliwości przekazywania środków pieniężnych pomiędzy rachunkami VAT w różnych bankach (SKOK-ach).

Przypadek czwarty obejmuje uznanie rachunku VAT z tytułu zwrotu kwoty odpowiadającej kwocie podatku od towarów i usług w przypadkach, o których mowa w art. 29a ust. 10 pkt 1–3 i ust. 14 ustawy o VAT, wynikającego z wystawionej przez podatnika faktury korygującej. Co przy tym istotne podatnik, na rzecz którego ma zostać zwrócona część należności w związku z wystawieniem faktury korygującej, może otrzymać zwrot kwoty podatku na rachunek VAT bez względu na to, czy sam przy regulowaniu obecnie korygowanej płatności stosował mechanizm podzielonej płatności.

Piątym – ostatnim przypadkiem zasilenia rachunku VAT jest zwrot bezpośredni tego podatku otrzymany z urzędu skarbowego. Zwrot taki nastąpi w ciągu 25 dni od złożenia deklaracji, w której zostanie on wykazany. Niestety skorzystanie z tej opcji będzie skutkować dla wielu firm zwrotem iluzorycznym. Zgromadzone na rachunku VAT środki pieniężne mogą być wykorzystane jedynie w określony sposób. Inne ich przeznaczenie (a w związku z tym przekazanie na „zwykły” rachunek rozliczeniowy) jest możliwe jedynie za zgodą fiskusa.
Należy przy tym pamiętać, że dla podatników dostępne będą także dotychczasowe formy zwrotu podatku VAT, tj. przeniesienie na następny okres rozliczeniowy, zaliczenie na poczet innych zobowiązań podatkowych, zwrot bezpośredni na rachunek bieżący.

Obciążenia rachunku VAT
Właściciel rachunku VAT nie ma swobody ani dowolności w rozporządzaniu środkami na nim znajdującymi się (chociaż te należą do niego).

I tak po pierwsze, rachunek VAT może być obciążony z tytułu płatności kwoty VAT odpowiadającej całości lub części tej kwoty z tytułu nabycia towarów lub usług. Wydaje się, że to najszybszy sposób upłynnienia środków pieniężnych zgromadzonych na takim rachunku.
Należy jednak pamiętać, że w ten sposób pieniądze można przekazać tylko na rachunek VAT odbiorcy przelewu (a nie jego rachunek rozliczeniowy).

Drugim przypadkiem jest obciążenie rachunku VAT z tytułu zwrotu kwoty odpowiadającej kwocie podatku VAT w przypadkach, o których mowa w art. 29a ust. 10 pkt 1–3 i ust. 14 ustawy o VAT, wynikającego z wystawionej przez podatnika faktury korygującej, na rachunek VAT nabywcy towarów lub usług (bez względu na to, czy nabywca dokonując płatności za pierwotnie wystawioną fakturę skorzystał ze split payment czy nie). Również tutaj środki wypływające z rachunku VAT mogą trafić tylko i wyłącznie na rachunek VAT odbiorcy przelewu.

Po trzecie, środki z rachunku VAT mogą zostać przelane tytułem wpłaty podatku VAT na konto urzędu skarbowego, dodatkowego zobowiązania podatkowego (z tego tytułu), odsetek za zwłokę w podatku VAT lub odsetek za zwłokę od dodatkowego zobowiązania podatkowego.
Z rachunku VAT nie można jednak regulować innych zobowiązań podatkowych (poza VAT-em).

Czwarty przypadek wykorzystania środków na rachunku VAT to dokonanie wpłaty tego podatku przez podatnika, o którym mowa w art. 103 ust. 5a ustawy o VAT, na rzecz płatnika (czyli w zakresie wewnątrzwspólnotowego nabycia paliwa).

Piąty przypadek to przekazanie przy użyciu komunikatu przelewu kwoty odpowiadającej kwocie podatku VAT na rachunek VAT dostawcy towarów lub usługodawcy przez posiadacza rachunku, który:
a) otrzymał płatność przy użyciu komunikatu przelewu oraz
b) nie jest dostawcą towarów lub usługodawcą wskazanym na fakturze, za którą jest dokonywana płatność.

Po szóste, rachunek VAT może być obciążony z tytułu zwrotu przy użyciu komunikatu przelewu nienależnie otrzymanej płatności - na rachunek VAT posiadacza rachunku, od którego otrzymano tę płatność przy użyciu komunikatu przelewu.

Dwa powyższe przewidują zatem przypadki omyłkowego otrzymania zapłaty za towary i usługi świadczone przez inny podmiot. Podatnik może tutaj albo zwrócić pieniądze podmiotowi, od którego je otrzymał, albo przekazać właściwemu sprzedawcy
Gdy podmiot, który otrzymał omyłkowo pieniądze, nie dokona ich przekazania właściwemu podmiotowi bądź ich zwrotu (sprzedawcy), jest odpowiedzialny solidarnie za podatek należny sprzedawcy.

Siódmym przypadkiem jest przekazanie środków z rachunku VAT podatnika na inny jego rachunek VAT, ale prowadzony w tym samym banku (SKOK-u; przekazy własne).

Przypadek ósmy obejmuje obciążenie rachunku VAT z tytułu przekazania środków na rachunek wskazany przez naczelnika urzędu skarbowego w informacji o postanowieniu zezwalającym na takie przekazanie. Podatnik musi jednak wystąpić z wnioskiem do urzędu skarbowego o zgodę na takie przekazania. Fiskus ma na jej udzielenie aż 60 dni od złożenia wniosku. Może przy tym wydać decyzję odmowną.

W sytuacji dziewiątej rachunek VAT może być obciążony z tytułu przekazania środków na rachunek rozliczeniowy państwowej jednostki budżetowej, gdy jest on prowadzony dla rachunku będącego rachunkiem bieżącym bądź rachunkiem pomocniczym państwowej jednostki budżetowej. Takie podmioty nie potrzebują zgody fiskusa na upłynnienie środków znajdujących się na rachunku VAT.

I wreszcie po dziesiąte, rachunek VAT może być obciążony z tytułu realizacji zajęcia na podstawie administracyjnego tytułu wykonawczego, dotyczącego egzekucji należności z tytułu podatku od towarów i usług.

Przepisy prawa nie dopuszczają innej możliwości uznania czy obciążenia rachunku VAT. Jak nietrudno zauważyć, pomimo że środki pieniężne znajdujące się na rachunku VAT pozostają własnością podatnika, to dysponować może on nimi w bardzo ograniczonym zakresie.
Środki pieniężne zgromadzone:
  1. na rachunku VAT,
  2. na rachunku rozliczeniowym w wysokości odpowiadającej kwocie podatku od towarów i usług wskazanej w komunikacie przelewu
– są wolne od zajęcia na podstawie sądowego lub administracyjnego tytułu wykonawczego dotyczącego egzekucji lub zabezpieczenia innych należności niż podatek od towarów i usług.

Wierzytelności z rachunku VAT nie mogą być przedmiotem zabezpieczenia rzeczowego.

Kolejność operacji na rachunku VAT


Zgodnie z art. 62c ustawy Prawo bankowe:
  1. W celu realizacji przelewu bank w pierwszej kolejności obciąża kwotą podatku od towarów i usług rachunek VAT nabywcy towarów i usług i uznaje tą kwotą jego rachunek rozliczeniowy zgodnie z komunikatem przelewu.
  2. W przypadku braku środków na rachunku VAT, w celu realizacji przelewu, bank obciąża wyłącznie rachunek rozliczeniowy nabywcy towarów i usług kwotą odpowiadającą wartości sprzedaży brutto wskazanej w komunikacie przelewu.
  3. W przypadku posiadania środków na rachunku VAT w wysokości niewystarczającej na zapłatę kwoty odpowiadającej kwocie podatku od towarów i usług wskazanej w komunikacie przelewu, w celu realizacji przelewu, bank obciąża rachunek VAT do wysokości salda na tym rachunku i uznaje tą kwotą rachunek rozliczeniowy nabywcy towarów i usług, na podstawie komunikatu przelewu.
  4. W przypadku posiadania środków na rachunku rozliczeniowym w wysokości niewystarczającej na zapłatę kwoty odpowiadającej wartości sprzedaży brutto wskazanej w komunikacie przelewu bank nie realizuje przelewu.

Likwidacja rachunku


Przed zamknięciem rachunku rozliczeniowego bank zamyka rachunek VAT, który jest prowadzony dla tego rachunku rozliczeniowego, o ile ten rachunek VAT nie jest prowadzony dla innego rachunku rozliczeniowego.

Zanim to jednak nastąpi:
  • bank uznaje kwotą środków zgromadzonych na rachunku VAT, na dzień zamknięcia rachunku VAT, wskazany przez posiadacza rachunku VAT jego inny rachunek VAT, prowadzony w tym samym banku,
  • na inny rachunek rozliczeniowy podatnika, ale tylko na podstawie postanowienia organu podatkowego.

Zobacz także


Oceń

0 0

Podziel się

Poleć na Wykopie Poleć w Google+

Poleć artykuł znajomemu Wydrukuj

Skomentuj artykuł Opcja dostępna dla zalogowanych użytkowników - ZALOGUJ SIĘ / ZAREJESTRUJ SIĘ

Komentarze (0)

DODAJ SWÓJ KOMENTARZ

REKLAMA

Eksperci egospodarka.pl

1 1 1

Wpisz nazwę miasta, dla którego chcesz znaleźć urząd skarbowy lub izbę skarbową.

Wzory dokumentów

Bezpłatne wzory dokumentów i formularzy.
Wyszukaj i pobierz za darmo:

Ok, rozumiem Strona wykorzystuje pliki cookies w celu prawidłowego jej działania oraz korzystania z narzędzi analitycznych, reklamowych, marketingowych i społecznościowych. Szczegóły znajdują się w Polityce Prywatności. Dalsze korzystanie ze strony oznacza, że zgadzasz się na ich użycie. Jeśli nie chcesz, aby pliki cookies były zapisywane w pamięci Twojego urządzenia, możesz to zmienić za pomocą ustawień przeglądarki.