Koszty - klasyfikacja, typy, podział

Przeczytaj także: Zarządzanie zapasami: typy i optymalizacja kosztów

Struktura kosztów — według faz cyklu życia produktu

Ta struktura kosztów ma charakter dynamiczny i służy do wyodrębniania kosztów dla potrzeb procesów zarządzania strategicznego (formułowanie i kontrola realizacji strategii produktowych). Umożliwia ona kompleksowe ujęcie kosztów produktu w czasie (hierarchicznie uporządkowanych okresów). Koszty produktu według faz objaśniają koszty ponoszone przez producenta produktu i koszty powstające u klienta nabywającego produkt. Tak szerokie ujęcie kosztów produktu jest niezbędne dla firm, które dążą do osiągnięcia maksymalnego zadowolenia klienta z nabytego produktu (wzrostu wartości dla klienta).

W kosztach fazy projektowania ujmowane są koszty ponoszone na prace badawcze, badania laboratoryjne, przygotowanie prototypu, przeprowadzanie serii próbnych, testy itd.

Koszty fazy wytwarzania obejmują koszty zmienne i koszty stałe wytworzenia identyfikowane z produktem, koszty marketingu i sprzedaży oraz koszty związane z utrzymaniem funkcji użytkowych sprzedanych produktów (koszty części zamiennych i płac).

W ramach kosztów fazy posprzedażnej występują na przykład koszty przeglądów gwarancyjnych, koszty likwidacji parku maszynowego, linii technologicznych wykorzystywanych do wytwarzania produktu. Zalicza się tutaj również koszty użytkowania produktu przez klienta czyli koszt zakupu produktu (cena sprzedaży), koszty utrzymania w sprawności produktu, koszty likwidacji produktu po zaprzestaniu jego użytkowania przez klienta.

Struktura kosztów — według łańcucha tworzenia wartości

Struktura kosztów procesów występuje w podmiotach działających w oparciu o struktury procesowe. Informacje o kosztach procesów umożliwiają efektywne zarządzanie procesami firmy z punktu widzenia ich istotności w tworzeniu wartości dla klienta. Struktura kosztów procesów firmy może być odmienna w różnych firmach i może ulegać zmianom w czasie, pod wpływem restrukturyzacji procesów. W ramach tej struktury wyróżniamy koszty:

• infrastruktury firmy,
• zasobów ludzkich,
• rozwoju technologii,
• zaopatrzenia,
• logistyki,
• wytwarzania,
• marketingu i sprzedaży,
• usług posprzedażnych.

Więcej ciekawych informacji o kosztach, ich typach i strategiach zarządzania nimi znajdziesz w książce „Rachunek kosztów i rachunkowość zarządcza” Ireny Sobańskiej (red.) (Wydawnictwo C.H. Beck, 2006). Książkę znajdziesz w księgarni , wpisując w pole wyszukiwarki tytuł. Wykorzystanie, skróty i uzupełnienia za zgodą Wydawcy.