Korekta deklaracji i obniżone odsetki podatkowe podczas kontroli

Przeczytaj także: Zaległości podatkowe płaci się z odsetkami za zwłokę

Poniżej przedstawione zostały relacje wszczęcia kontroli podatkowej do: uprawnienia podatnika od złożenia korekty deklaracji, skorzystania przez podatnika z preferencyjnej stawki odsetek za zwłokę oraz terminu przedawnienia i naliczania odsetek za zwłokę.

Korekta deklaracji

Wraz ze wszczęciem kontroli podatkowej zawieszeniu ulega uprawnienie podatnika do dokonania korekty deklaracji. Jednak podatnik nie może skorygować deklaracji jedynie w zakresie objętym kontrolą i przez czas jej trwania (art. 81b § 1 pkt 1 i 2 Ordynacji podatkowej) i w takim zakresie korekta złożona w toku kontroli podatkowej nie wywołuje skutków prawnych (art. 81b § 2 Ordynacji podatkowej). Wskazać przy tym trzeba, że jeśli w toku kontroli organ podatkowy stwierdzi nieprawidłowości i jednocześnie podatnik nie dokonana korekty deklaracji w całości ich uwzględniających zostanie wobec niego wszczęte postępowanie podatkowe, w sprawie będącej przedmiotem kontroli (art. 165b § 1 Ordynacji podatkowej). Postępowanie to – co do zasady – może zostać wszczęte nie później niż 6 miesięcy od zakończenia kontroli. W sytuacji bowiem kiedy podatnik dokona korekty, w której uwzględni w całości wskazane przez organ nieprawidłowości, a następnie dokona ponownej korekty, w której nie zostaną uwzględnione ujawnione nieprawidłowości postępowanie podatkowe może być także wszczęte po upływie 6 miesięcy (art. 165b § 3 pkt 1 Ordynacji podatkowej).

Obniżona stawka odsetek za zwłokę

Wszczęcie kontroli podatkowej uniemożliwi podatnikowi skorzystanie z obniżonej stawki odsetek za zwłokę. Zastrzec jednak trzeba, że w sytuacji gdy wszczęcie kontroli podatkowej poprzedzone jest zawiadomieniem o zamiarze jej wszczęcia, brak możliwości skorzystania z preferencyjnej stawki odsetek następuje po doręczeniu takiego zawiadomienia.

Wątpliwości może przy tym budzić, to czy zakaz korzystania z preferencyjnej stawki odsetek dotyczy wszelkich korekt deklaracji związanych z zakresem przeprowadzonej kontroli, czy zakaz ten obowiązuje jedynie w zakresie ujawnionych przez organ w toku kontroli nieprawidłowości. Wydaje się, że zakaz ten dotyczy jedynie drugiej z przedstawionych sytuacji, za czym przemawia ratio legis wskazanego przepisu, którym jest motywowanie i premiowanie podatników posiadających zaległości podatkowe do dobrowolnego regulowania tychże zaległości. Z drugiej jednak strony wskazać trzeba, że regulacja ta ma charakter ulgi podatkowej, co też może mieć wpływ na jej interpretację. Zgodnie bowiem z zasadami wykładni przepisy wprowadzające ulgi podatkowe podlegają wykładni ścisłej.

Termin przedawnienia i naliczanie odsetek za zwłokę

Z uwagi na istotność wskazanego terminu odnieść się trzeba również do tego czy wszczęcie kontroli podatkowej wywiera skutki i w tym zakresie. Zgodnie z art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej zobowiązanie podatkowe – co do zasady – przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Termin ten może być przerywany bądź zawieszany w ściśle określonych przypadkach.

Podobnie rzecz się ma z naliczaniem odsetek za zwłokę. W art. 54 § 1 Ordynacji podatkowej wymienione zostały zdarzenia, które skutkują nie naliczaniem odsetek. Wśród nich brak jest wszczęcia kontroli podatkowej. Oznacza to, że w razie ujawniania przez organ zaległości podatkowych podatnik będzie zobowiązany naliczyć i wpłacić odsetki także za okres trwania kontroli.